تقویم اخبار

مهر 1396
ی د س چ پ آ ش
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 1 2 3 4 5

بایگانی اخبار

لینک به روزنه

www.rovzane.com

دیابت نوع 1 را بیشتر بشناسیم

دیابت نوع 1 با نام های دیگری نیز شناخته می شود: دیابت دوره نوجوانی، دیابت وابسته به انسولین و دیابت دوره کودکی (البته برخی از این اصطلاحات امروزه دیگر استفاده نمی شود.)

مبتلایان به دیابت نوع 1 حدوداً بین 5% تا 10 % از کل مبتلایان را تشکیل می دهند. علیرغم اینکه اکثر دیابتی های نوع 1، کودکان و نوجوانان هستند (از هر 500-400 کودک، یک نفر) شانس ابتلای به این بیماری برای افراد در هر گروه سنی و با هر جنسیتی وجود دارد.

دیابت نوع 1، عارضه ای است که بر اثر از بین رفتن سلول های بتا ی لوزالمعده به وجود آمده و در نتیجه، بدن دیگر قادر به تولید انسولین نخواهد بود. انسولین هورمونی است که قند لازم برای سوخت و ساز بدن را به سلول ها می رساند. قند به 2 طریق وارد جریان خون می شود:

  1. مصرف غذا ( به ویژه غذاهای حاوی کربوهیدرات)
  2. فعالیت های کبد

چنانچه قند موجود در خون نتواند وارد سلول ها شود، در رگ ها انباشته شده و نتیجه آن افزایش قند خون است. قند خون بالا به مرور زمان می تواند تأثیرات جبران ناپذیری را بر روی اعضای مختلف بدن داشته باشد.

تشخیص سریع و به موقع این بیماری می تواند از عوارض و مشکلات آتی آن. البته دیابتی های نوع 1 علاوه بر انسولین، به ورزش منظم و رژیم غذایی سالم نیز احتیاج دارند.

تا کنون هیچ علت دقیقی که بتواند چگونگی ابتلا به این بیماری را توجیه کند، یافت نشده است. گمان می رود که زمینه های ارثی و یا ژنتیکی زمینه ساز ابتلا به دیابت نوع 1 باشند. محققان بر این عقیده اند که این عوامل، ممکن است تا مدت ها خاموش بوده و بر اثر یک محرک محیطی همچون شوک عصبی ناگهانی، مصرف دارویی شیمیایی و یا ورود یک ویروس به بدن، خود را نمایان سازند. بر اثر این جریان، دستگاه ایمنی بدن مختل شده و منجر به از بین رفتن سلول های بتا در لوزالمعده می گردد.

تغذیه و دیابت                                                                  

بیمارى دیابت  یكى از شایع ترین بیمارى هاى غدد درون ریز است. اكثر افراد درگیر با این بیمارى چنانچه برنامه غذایى مناسبی را انتخاب كنند، بروز مشكلات را به طرز قابل توجهی كاهش مى دهند. مشكل اساسى اینجاست كه با تشخیص دیابت، در موقعیتى قرار مى گیریم كه باید عادات غذایى خود را تغییر بدهیم. هر تغییرى در ابتدا سخت است ولى از آنجایى كه پدیده " عادت " در امور زندگى مربوط به انسان ها موثر است، بدن به زودى با شرایط جدید وفق پیدا مى كند و هنگامی كه مشكلات فرد در اثر این رعایت توصیه ها برطرف مى شود، تمایل به داشتن رژیم غذایى مخصوص بیشتر مى شود.

در دیابت وابسته به انسولین یا نوع 1، غذا باید در زمان معین و مطابق با اثر انسولین تزریقی خورده شود. زمان اوج اثر انسولین، با زمان بالا رفتن قند خون بعد از غذا، باید هم زمان شود.

جدول زیر مدت زمان و میزان تبدیل مواد غذایی مختلف به قند را نشان می دهد.

 نوع غذا   درصد تبدیل به گلوكز            زمان تبدیل

كربوهیدرات ساده    100 درصد            30-15 دقیقه

 كربوهیدرات كمپلكس             100- 90 درصد     90-30 دقیقه

 پروتئین   58 درصد               4-3 ساعت

 چربی      30-10درصد         چندین ساعت

 

  •  برای جلوگیری از بروزهیپوگلیسمی(کاهش قند خون) از حذف وعده‌های غذایی باید پرهیز شود.
  • هدف این است كه قند خون ناشتا بین 180-120 میلی گرم در دسی لیتر و موقع خواب 140-100 میلی گرم در دسی لیتر حفظ شود.
  •  برای افرادی كه انسولین دریافت می كنند، جلوگیری از افزایش وزن، مسئله ی مهمی است. انسولین درمانی امكان اضافه وزن را افزایش می دهد. انجام فعالیت فیزیكی منظم، بهترین راه برای جلوگیری از افزایش وزن ناشی از مصرف انسولین است.
  •  برای صرف میان وعده هایی كه در برنامه غذایی در نظر گرفته نشده اند، هم احتیاج به تزریق انسولین است.
  • برای جلوگیری از هیپوگلیسمی، توزیع كالری در طول روز اهمیت دارد. یك الگوی رایج این است كه 20درصد كل كالری روزانه به صبحانه، 35 درصد به ناهار،30 درصد به شام و 15 درصد به وعده ی آخر شب اختصاص داده شود. وعده ی قبل از خواب، برای جلوگیری از هیپوگلیسمی در هنگام خواب توصیه می شود.
  •  با این وجود ممكن است برای هر فرد و هر سبک زندگی، توزیع متفاوتی از كالری انجام شود. در مورد توزیع كربوهیدرات ها، بهتر است در هر وعده غذایی 5-2 واحد كربوهیدرات (حدود 60 گرم) مصرف شود.

• كالرى

هر ماده مغذى انرژى زایى كه برای انرژى مصرف نشود، به صورت چربى ذخیره مى شود ، بنابراین باید سعى کرد بین كالرى دریافتى با سوخت آن در بدن توازن برقرار شود. در كل برای افرادی كه وزن نرمال و فعالیت متوسط دارند، 30 کیلو کالری به ازای هركیلوگرم وزن بدن در هر روز، برای افراد كم فعالیت كه هدف كاهش وزن دارند 25 کیلو کالری به ازای کیلوگرم زن در روز و به منظور افزایش وزن 35 کیلو کالری به ازای کیلوگرم وزن بدن، انرژی توصیه می شود.

 

•             کربوهیدرات

دریافت كافى كربوهیدرات ها تا 50 درصد كالرى روزانه

توصیه مى شود.

مصرف كربوهیدرات هاى ساده را باید تا 5 درصد از کل

كالرى روزانه کاهش داد. این مواد شامل قند، شكر، مربا، شیرینى ها و... هستند كه قند آنها نسبت به كربوهیدرات هاى پیچیده(نان، غلات، ماكارونى ) سریع تر وارد خون مى شود، بنابراین افزایش سریع قند خون را به دنبال خواهد داشت.

•             پروتئین

پروتئین ها برای سنتز بافت های بدن استفاده مى شوند. این مواد به عنوان انرژى مصرف نمى شوند، مگر اینكه به مقدار كافى كربوهیدرات و چربى در اختیار بدن نباشد. خوردن پروتئین بخش مهمی از هر رژیم غذایى سالم است. ولى زیاده روى در یك چیز خوب مى تواند بد باشد. به خصوص افرادى كه مشكلات كلیوى دارند، باید میزان پروتئین مصرفى شان را محدود كنند.

• چربى

هر فردى در رژیم غذایى خود به میزان كمى چربى نیاز دارد تا اعمال حیاتی بدن كه در ارتباط با چربى ها است، به طور مطلوب انجام شود. بنابراین باید مصرف چربی ها را محدود کرد و از انواع مفیدتر آنها که شامل روغن های مایع مثل روغن

زیتون، آفتابگردان، ذرت، کانولا و گردو است، استفاده کرد.

• فیبر

فیبرهای غذایی محلول قادر به جذب و مهار عبور

گلوكز از روده باریك است و در درمان و جلوگیرى

 از بیمارى هاى دستگاه گوارش و سرطان روده

 بسیار نافع است. بنابراین توصیه مى شود افراد دیابتى حدود 35-20 گرم در روز از فیبرهاى غذایی استفاده کنند که شامل : غلات ، حبوبات كامل، میوه ها و سبزیجات است.

• ویتامین ها و مواد معدنى

قبل از مصرف مكمل ویتامین ها، با متخصص تغذیه مشورت كنید. به نظر مى رسد كه توزیع مناسبى براى دریافت ویتامین ها و مواد معدنى براى افراد دیابتی وجود ندارد. مصرف آنتى اكسیدان هایى مثل ویتامین C ، ویتامین E  و بتاكاروتن قابل توجه است. کسانى كه دچار كمبود ویتامین و مواد معدنى هستند، در معرض خطر بیشترى نسبت به سایر افراد می باشند. تحقیقات نشان داده است كه عنصر كروم در تنظیم قند خون در محدوده مطلوب بسیار كارآمد است. همچنین کمبود منیزیم با حساسیت نسبت به انسولین ارتباط دارد و با مكمل یارى از طریق خوراكى بهبود پیدا مى كند(بخصوص در دیابت غیر وابسته به انسولین).

 تهیه کننده: سارا شیردل زاده

عضو هیئت علمی دانشکده علوم پزشکی نیشابور

مهندس بایرام اسدی

مدیر روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی نیشابور

درج نظر

XML نظرات: RSS | Atom

پل های ارتباطی کاربران گرامی با روزنه

مناسبت ها

فهرست وقایع ماه محرم الحرام

تبلیغات

دریافت اخبار نیشابور
شهروند خبرنگار

اوقات شرعی نیشابور

۰۳:۵۸
۰۵:۲۴
۱۱:۲۶
۱۷:۲۷
۱۷:۴۵

آمار بازدیدکنندگان

۷
۲۳۴
۲۴۹۷
۸۵۶۷۱۴۴